The Voice of Churchill

 
30 november 1874, geboortedag van Winston Churchill 
Het beeldmerk van de Voice of Holland bestaat uit een hand met 2 vingers in de lucht. 
Jaren geleden verwees dat gebaar niet naar een zangprogramma waar mensen in een paar weken tot 
superster binnen Nederland werden verheven (om net zo snel weer terug te keren naar de vergetelheid). 
In de Tweede Wereldoorlog was dit het V-teken. V for Victory.  
Bij dat teken zie ik Winston Churchill voor me. Een gezette aristocraat, dikke sigaar en overduidelijk 
niet iemand om tegen te spreken. Een onverzettelijk man.  
Churchill beleefde his finest hour tijdens de Tweede Wereldoorlog als grootste tegenstander van Hitler. 
Achteraf kun je zeggen dat Churchill zonder de oorlog en
zonder Hitler waarschijnlijk een onbeduidende figuur in de wereldgeschiedenis
zou zijn gebleven. Hij was meermalen minister van Marine van Groot-Brittanië,
en een verdienstelijk schrijver. Hij ontving in 1953 zelfs de Nobelprijs voor
de literatuur.  
De conservatieve Churchill was meer dan 60 jaar lid van het Lagerhuis. 
Churchill was vanaf het begin tegenstander van het
opkomende Nazi-Duitsland. Hij was fel tegen de appesement-politiek van
Chamberlain, die meende dat hij met Hitler afspraken kon maken en zo ‘peace in
out time’ kon bewerkstelligen. Churchills roep om een groter leger viel niet
goed in het Groot-Brittannië waar het pacifisme veel aanhangers had gekregen na
de verschrikkingen van de Great War, die later de Eerste Wereldoorlog zou
worden genoemd. Toch was Churchill het niet in alle opzichten oneens met
de Nazi’s. Op wikipedia wordt melding gemaakt van een artikel over hoe de joden
zelf hun vervolging in de hand hebben gewerkt door niet te integreren en zich
in geldzaken te gedragen als “Hebreeuwse bloedzuigers”. 
Als Minister van Marine riep Churchill in januari 1940 de
neutrale landen, zoals Nederland, op zich aan te sluiten bij de Geallieerden
tegen Nazi-Duitsland. Zijn oproep werd scherp en unaniem van de hand gewezen. Hoe
durfde die Britse blaaskaak de Nederlandse neutraliteit in gevaar te brengen! 
Nee, niets wees erop dat Churchill een jaar later mateloos populair zou zijn. 
Toen Nazi-Duitsland op 10 mei 1940 België, Nederland en Frankrijk aanviel, 
viel het doek voor Chamberlain, de appeasementpolitiek was mislukt. 
Overigens stelt Maarten van Rossum in zijn zeer onderhoudende spreekbeurten 
over de Tweede Wereldoorlog dat de geschiedenis Chamberlain te hard heeft veroordeeld. 
Door de appeasementpolitiek is volgens hem een jaar tijd ‘gewonnen’, tijd waarin Groot-Brittannië 
de gelegenheid had hun militaire apparaat op te bouwen. 
Met het vertrek van Chamberlain was Churchill de juiste
man op de juiste plaats. Uit zijn eerste toespraak als premier is de beroemde
zin “I have nothing to offer but blood, toil, tears and sweat" (13 mei 1940). 
Maar amper 6 weken later was Hitler heer en meester in
het grootste deel van West-Europa. Frankrijk was eind juni 1940 verslagen,
België en Nederland met gemak onder voet gelopen. 
Noorwegen en Denemarken warenal eerder gecapituleerd.
In Nederland riep voormalig premie Colijn op om het
onvermijdelijke te accepteren: Duitsland was onverslaanbaar, daar was niets tegen
te doen.  Waarom erkende Groot-Brittannië dat niet? Hitler rekende
erop dat Churchill het erbij zou laten zitten. Dat hij hem, Hitler West-Europa
zou laten. Waarom zou hij bombardementen op Londen riskeren? Hij hoefde alleen
maar de bestaande situatie te accepteren. Maar Churchill verdomde Hitler een
duimbreed toe te geven. En het vreemde is dat het hem lukte om ook de Britse
bevolking mee te krijgen. Het moreel werd niet gebroken, ondanks de vele
bombardementen op Londen van juli tot oktober 1940. 
De mooiste foto om dit te illustreren: 

http://www.independent.co.uk/news/uk/this-britain/germanys-bombs-set-our-cities-and-homes-alight-but-we-carried-on-2070660.html
 
Na de oorlog was de rol van Churchill - ondanks zijn populairiteit - snel uitgespeeld. 
De tijd vroeg om een andere aanpak, de onverzettelijkheid had afgedaan.  
 
Maar toen mijn kinderen in Londen bij het standbeeld van Churchill vroegen wie die man was, 
was mijn simpele antwoord dan ook: Door die
man spreken we nu in Nederland geen Duits. 

Sorry Mairtin! 


Leave a Reply